PrizmetreVeri gönder

Elektrikli otomobille Avrupa’ya gidenler dikkat: Şarj için artık uygulama değil banka kartı yetiyor

AB'nin AFIR tüzüğüyle yeni hızlı şarj noktalarında üyelik gerekmiyor, banka kartıyla ödeme zorunlu ve fiyat şarjdan önce gösterilmeli. Eski istasyonların uyum süresi ise 2027'de doluyor.

Almanya A7 otoyolunda Ionity hızlı şarj istasyonu
AFIR, ana otoyol ağında belirli aralıklarla hızlı şarj istasyonu kurulmasını zorunlu kılıyor. Fotoğraf: PtrQs / Wikimedia Commons, CC BY 4.0

Elektrikli otomobille Avrupa’ya yola çıkan biri için eskiden en büyük dert menzil değil, cüzdandaki uygulama kalabalığıydı. Her ülkede farklı bir şarj ağı, her ağda ayrı bir üyelik, bazen yalnızca o ülkede geçerli bir kart. Avrupa Birliği’nin alternatif yakıt altyapısı tüzüğü AFIR, 13 Nisan 2024’te yürürlüğe girdiğinden beri bu tablo değişiyor. Kısaca: Yeni hızlı şarj noktalarında banka kartı yetiyor.

Almanya A7 otoyolunda Ionity hızlı şarj istasyonu
AFIR, ana otoyol ağında belirli aralıklarla hızlı şarj istasyonu kurulmasını zorunlu kılıyor. Fotoğraf: PtrQs / Wikimedia Commons, CC BY 4.0

electrive’in tüzüğün yürürlüğe girdiği gün yayımladığı özete göre AFIR’ın sürücüyü doğrudan ilgilendiren üç maddesi var. Bunları sırayla ele alalım.

1. Üyeliksiz şarj

13 Nisan 2024’ten itibaren kamuya açık şarj noktalarında, şarj ağıyla bir sözleşme yapmadan, yani anlık olarak şarj etmek mümkün olmalı. Uygulama indirmek, hesap açmak ya da bir şarj kartı edinmek artık ön koşul değil.

Hollanda'da Fastned hızlı şarj istasyonu
Nisan 2024’ten beri yeni kurulan hızlı şarj noktalarında üyelik olmadan ödeme yapılabiliyor. Fotoğraf: Biontologist / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

2. Kart okuyucu zorunluluğu

Bu tarihten sonra kurulan 50 kilovat ve üzeri gücündeki yeni hızlı şarj noktalarında banka ya da kredi kartıyla ödeme yapılabilecek bir okuyucu bulunması gerekiyor. Mevcut 50 kilovat ve üzeri şarj noktaları da 2027’ye kadar bu donanımla güncellenmeli. Yani bugün hâlâ okuyucusu olmayan eski bir hızlı şarj cihazıyla karşılaşmak mümkün; geçiş süresi henüz dolmadı.

Banka kartında temassız ödeme simgesi
AFIR’a göre yeni hızlı şarj noktalarında banka kartıyla ödeme seçeneği zorunlu. Fotoğraf: Bautsch / Wikimedia Commons, CC0
Almanya A9 otoyolunda Köckern dinlenme tesisinde şarj noktası
Var olan 50 kW ve üzeri şarj noktalarına 2027’ye kadar kart okuyucu eklenmesi gerekiyor. Fotoğraf: Ralf Lotys (Sicherlich) / Wikimedia Commons, CC BY 4.0

3. Fiyat şarjdan önce görülecek

Tüzüğe göre şarj fiyatları makul, şeffaf ve ayrımcılık içermeyen nitelikte olmalı ve şarj başlamadan önce sürücüye gösterilmeli. Kilovatsaat başına fiyatın ne olduğunu şarj bittikten sonra faturada öğrenmek, AFIR’ın ortadan kaldırmayı hedeflediği durumlardan biri.

Tüzük bunların yanında altyapı hedefleri de koyuyor. Bunlardan biri, AB’nin ana ulaşım koridorlarını oluşturan TEN-T ağında elektrikli otomobiller için yaklaşık her 60 kilometrede bir şarj istasyonu bulunması.

Fransa Fréjus otoyol tesisinde Ionity şarj noktaları
Fiyatın şarj başlamadan önce gösterilmesi de kuralın parçası. Fotoğraf: Sebleouf / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

Türkiye’den giden sürücü için ne anlama geliyor?

AFIR yalnızca AB üyesi ülkelerde geçerli; Türkiye’deki şarj istasyonlarını bağlamıyor. Ama Bulgaristan’dan girip Avrupa’ya uzanan bir yolculukta, AB topraklarındaki yeni hızlı şarj noktalarında bir banka kartının yetmesi gerekiyor. Yurt dışı kullanıma açık bir kartın yanında olması, eski istasyonlar için de bir ya da iki şarj ağının uygulamasının telefonda kurulu olması, geçiş süresi bitene kadar mantıklı bir yedek.

Türkiye’de şarj istasyonlarında hangi ek ücretlerin yasak olduğunu ve sürücünün haklarını ayrı bir rehberde, güncel şarj fiyatlarını ise şarj istasyonu fiyatları sayfamızda derledik.

Kaynak: electrive, 13 Nisan 2024.

Kendi ölçümünü ekle

Kaç km gittiğini, ekrandaki tüketimi (ya da batarya yüzdesini) ve sürüş tipini girmen yeterli. Onaylanan ölçümler modelin gerçek tüketimine katılır.

Ölçüm gönder
Yazar

Kaan Yılmaz, bilim ve gündem haberciliği yapan bir gazeteci. Prizmetre'de elektrikli otomobiller, batarya teknolojisi, şarj altyapısı ve Türkiye pazarındaki gelişmeler üzerine yazıyor. Yazılarında üretici açıklamalarını, bağımsız test kurumlarının ölçümlerini ve resmî verileri birincil kaynağından doğrulamayı esas alıyor.