PrizmetreVeri gönder

Elektrikli otomobil kaç yıl yaşar? 300 milyon muayene kaydı cevap verdi: 18,4 yıl

İngiltere'de 300 milyon muayene kaydını inceleyen araştırmaya göre yeni nesil elektrikli otomobiller ortalama 18,4 yıl yaşıyor. Benzinliler 18,7, dizeller 16,3 yıl. Elektrikliler her üretim yılında yüzde 12 daha dayanıklı hâle geliyor.

İngiltere Pontefract'ta bir MOT muayene istasyonu
İngiltere'de bir MOT muayene istasyonu. Araştırmacılar 2005-2022 arasındaki yaklaşık 300 milyon muayene kaydını inceledi. Fotoğraf: Mtaylor848 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

“Elektrikli otomobil sekiz yıl sonra çöp olur” cümlesi, elektrikli araç tartışmalarının en kalıcı iddialarından biri. Bu iddiayı test etmenin en iyi yolu, otomobillerin gerçekte ne zaman yoldan çekildiğine bakmak. İngiltere’de dört üniversiteden araştırmacılar tam olarak bunu yaptı ve yaklaşık 300 milyon araç muayenesi kaydını taradı. Sonuç: Yeni nesil elektrikli otomobiller ortalama 18,4 yıl yaşıyor. Benzinlilerle neredeyse aynı, dizellerden daha uzun.

İngiltere Pontefract'ta bir MOT muayene istasyonu
İngiltere’de bir MOT muayene istasyonu. Araştırmacılar 2005-2022 arasındaki yaklaşık 300 milyon muayene kaydını inceledi. Fotoğraf: Mtaylor848 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

300 milyon muayene kaydı

Çalışma Ocak 2025’te Nature Energy dergisinde yayımlandı. Birmingham Üniversitesi, Londra Ekonomi Okulu (LSE), Kaliforniya Üniversitesi San Diego ve Bern Üniversitesi’nden Viet Nguyen-Tien, Chengyu Zhang, Eric Strobl ve Robert Elliott, İngiltere’de 2005-2022 arasında yapılan zorunlu yıllık muayene (MOT) kayıtlarını kullandı. Bu kayıtlar, bir otomobilin hangi yaşta ve kaç kilometrede muayeneye gelmeyi bıraktığını, yani fiilen yoldan çekildiğini gösteriyor.

Elektrikli 18,4, benzinli 18,7, dizel 16,3 yıl

Motor1’in aktardığı rakamlara göre yeni modellerde ortalama ömür şöyle:

Otomobil tipi Ortalama ömür Ortalama kat edilen yol
Elektrikli 18,4 yıl 124 bin mil (yaklaşık 200 bin km)
Benzinli 18,7 yıl 116 bin mil (yaklaşık 187 bin km)
Dizel 16,3 yıl 254 bin mil (yaklaşık 409 bin km)

Kaynak: Nguyen-Tien vd., Nature Energy, 2025 (Motor1 aktarımı). Kilometre karşılıkları yuvarlanmıştır.

Dizellerin daha kısa ömürde çok daha fazla yol yapması dikkat çekiyor. Elektrikliler ise bu çalışmaya göre yıl olarak benzinlilere yakın, kilometre olarak benzinlilerin biraz üzerinde.

İlk nesil 2011 model Nissan Leaf
İlk nesil elektrikli otomobillerin güvenilirliği tartışmalıydı. Çalışmaya göre yeni modellerde tablo değişti. Fotoğraf: IFCAR / Wikimedia Commons, Public domain

Asıl haber: Hızla iyileşiyorlar

Çalışmanın belki de en önemli bulgusu bir eğilim. Araştırmacılar, her yeni üretim yılında otomobilin yoldan çekilme riskinin ne kadar azaldığını hesapladı. Birmingham Üniversitesi’nin açıklamasına göre bu iyileşme elektriklilerde yılda yüzde 12, benzinlilerde yüzde 6,7, dizellerde yüzde 1,9. Yani elektrikli otomobiller benzinlilere göre neredeyse iki kat hızlı güvenilir hâle geliyor.

Motor1’in değerlendirmesine göre ilk nesil elektrikliler güvenilirlikte zorlanmış olabilir, ancak teknolojideki ilerlemeyle tablo değişti. Markalar arasında en iyi sonuçlar elektriklilerde Tesla’ya, benzinlilerde Audi’ye, dizellerde Skoda’ya ait.

Supercharger istasyonunda Tesla Model S
Çalışmada elektrikliler içinde en iyi sonuç Tesla’nın oldu. Fotoğraf: Jusdafax / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Batarya korkusu ve gerçek

Uzun ömür tartışmasının merkezinde hep batarya oldu. Gerçek kullanım verileri de bu çalışmayla uyumlu bir tablo çiziyor: 22.700 araçlık bir analizde bataryaların yılda ortalama yüzde 2,3 kapasite kaybettiği görüldü; ayrıntıları batarya ömrü yazımızda bulabilirsiniz. Avrupa’da Euro 7 ile bataryanın 8 yıl ya da 160 bin kilometrede kapasitesinin en az yüzde 72’sini koruması artık yasal bir şart hâline geliyor; ayrıntıları Euro 7 yazımızda anlattık.

Çalışmanın yazarlarından Birmingham Üniversitesi’nden Prof. Robert Elliott’a göre elektrikli otomobiller, özellikle Avrupa’nın enerji karışımı yenilenebilir kaynaklara kaydıkça önemli çevresel faydalar sunuyor. LSE’den Viet Nguyen-Tien ise elektriklilerin artık niş bir seçenek olmadığını, geleneksel otomobillere uygulanabilir ve sürdürülebilir bir alternatif olduğunu söylüyor.

BMW i3 bataryasındaki prizmatik lityum iyon hücreler
Bataryalar, elektrikli otomobilin ömrünü belirleyen başlıca parça olarak görülüyordu. Fotoğraf: RudolfSimon / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Türkiye için ne anlama gelir?

Çalışma İngiltere verisine dayanıyor; iklim, yol koşulları ve kullanım alışkanlıkları farklı olan Türkiye’ye doğrudan uyarlamak doğru olmaz. Ama ikinci el piyasası için önemli bir sinyal veriyor: Elektrikli otomobilde bataryanın durumu, ikinci elde yaş kadar önemli bir ölçüt. İkinci el alırken bataryanın sağlığını nasıl kontrol edeceğinizi SoH rehberimizde anlattık. Elektrikli otomobillerin yol yardımı istatistiklerinde nasıl göründüğünü ise ADAC arıza verileri yazımızda ele aldık.

Kaynaklar: Nguyen-Tien, Zhang, Strobl ve Elliott, Nature Energy, 24 Ocak 2025; Birmingham Üniversitesi açıklaması; Motor1, 28 Ocak 2025.

Kendi ölçümünü ekle

Kaç km gittiğini, ekrandaki tüketimi (ya da batarya yüzdesini) ve sürüş tipini girmen yeterli. Onaylanan ölçümler modelin gerçek tüketimine katılır.

Ölçüm gönder
Yazar

Kaan Yılmaz, bilim ve gündem haberciliği yapan bir gazeteci. Prizmetre'de elektrikli otomobiller, batarya teknolojisi, şarj altyapısı ve Türkiye pazarındaki gelişmeler üzerine yazıyor. Yazılarında üretici açıklamalarını, bağımsız test kurumlarının ölçümlerini ve resmî verileri birincil kaynağından doğrulamayı esas alıyor.